Бугун
Эртага
Кеча
Барча учрашувлар
Қаҳрамон Асланов: «Минг доллар»
Укилган: 978

Инсонни эътиқод бошқарадими ёки манфаат? Менимча, барча инсонлар учун умумий жавоб беришни на психология, на социология уддалайди. Одамлар ҳар хил, кимдир эътиқодни қаттиқ ушлайди. Унинг айнан қандай эътиқодда бўлиши алоҳида масала, агар унинг қанчалик кучли шахсият эканини билмоқчи бўлсак, ўзи учун танлаган эътиқодга қанчалик содиқ эканини ўлчаб кўрамиз. Бошқа бир инсонни манфаат бошқаради. Буям эътиқод аслида. Инсон ўз манфаатини доимо ҳимоя қилиши керак, деган эътиқод. Буёғи фалсафа бўлиб кетди. Яна бир тоифа борки, қалбида доимо эътиқод ва манфаат кураши авж олади. Ҳар қадамида. Бундайлар кўп. Ҳар қадамда.

Масалан йўлда кетяпсиз, сиздан олдинда кетаётган бир йўловчи чўнтагидан бир нарса тушиб қолди. Олиб қарадингиз. Пул экан. Ўн минг сўм атрофида. Шошиб чақирасиз. «Хой, биродар, пулингиз тушиб қолди» дейсиз. Олижаноб ва ҳалол инсонлигингизга ҳалиги йўловчига қўшилиб ўзингиз ҳам қойил қола бошлайсиз. Албатта маълум муддат бу воқеа руҳингизга ором беради.

Воқеани бироз орқага қайтарамиз. Олиб қарадингиз. Пул экан. Минг доллар атрофида. Шошиб чақирасизМИ? Ёки ўша ичингизда юқорида эсланган азалий кураш учун вақт берасизми? Рўпарангизда турган моддий муаммолар ўзини эслатишни бошлайдими?

Мен чет эл сафарларига чиқмаганман. Асосан атрофимдаги инсонлар ҳақида фикр юритаман ва «барча инсонлар мана шунақа фикрлайди» деб кетавераман. Аслида сал бошқача бўлиши мумкин. Масалан, бир танишим Японияга сафар қилганини гапириб берганди. Тезюрар поездда кармонини унутиб қолдиради. Орадан икки кун ўтиб, умуман бошқа шаҳарда туриб, қаерда қолдирганини эслайди, станцияга мурожаат қилади. Кармон жойида турган экан. Биз бундай воқеаларни кўзимизни катта очиб гапириб берамиз, оғзимизни катта очиб тинглаймиз. Лекин балки ўша японларнинг хаёлига ҳам келмас, кармонни титиб кўриш, нафс ва виждон курашини бошлаш. Демак улар учун эътиқод синови бутунлай бошқа фронтларда, бошқа шаклда кечади, шундайми?

Ёки бошқа мисол. Англия чемпионати якунида битта мақола ёзгандим. Шундай бўлиб қолиши мумкин эдики, «Сток Сити» еврокубокларда қатнашиши учун, миллий чемпионатда «Манчестер Сити» га ютқазиб бериши керак бўларди. Пул учун эмас, шунчаки, турнир формати шуни тақозо қилганди. Албатта, мен ўшанда ғирт ўзбекча фикрлаганман, «Сток»нинг ўрнига «Металлург» ёки «Шўртан»ни қўйиб кўрганман. Ютқазиб берса керак! Ўшанда Англия футбол оммаси ва менталитетини мендан кўра анча яхши биладиган Алишер Никимбаев эътироз билдирганди. Англиядаги ўлчовлар бутунлай бошқача. У ерда буни хаёлнинг кўчасига ҳам киритишмайди. Худди японлар сумкани очиб кўрмагандек, «ютқазиб ҳам мақсадга эришса бўлади» деган фикрнинг олдига умуман яқинлашишмайди. «Сток» ғалаба учун ўйнайди! Якунда унақа вазиятга етиб келинмади, ким ҳақ эканини била олмадик. Аммо мана шу ҳолатларнинг ўзи менда бутунлай бошқа хулосаларнинг уйғонишига сабаб бўлди.

Футболимиз Япония ёки Англия каби бўлиши учун, футболимизда қандай ишлар қилиши керак деган масала умуман ечимсиз қолиб кетишидан қўрқиб қолдим. Ахир футболнинг ўзи инсонларнинг қалбини ўзгартириб юборишга қодирми? Ўз оламингиздан футболимиз оламига ўтишингиз, қандайдир ўзгача муҳит оғушига ташламаяпти-ку, сизни! Футболимиз аслида чиркин эмас, у ҳаммамиз яшаётган ўша чиркин олам ичида қолганини қачон тушунамиз? Футболчиларнинг даромадлари сир тутилиши ҳақида бонг урамиз. Хўш, қайси соҳа даромадлари сир тутилмайди?  Хакамлар ойликка каноат қилишмаяпти! Фақат ҳакамларми? Бу гап анча саёз булмадими? Мен билан сизчи? «Одамлар ойликка каноат килишмаяпти» деб ўзгартирсак, нотугри булмас?!

Туркияда келишилган учрашувлар борасида катта жанжал бошланди. Катта катта клубларнинг раҳбарлари қамоққа ташланмоқдалар. Четдан қараганда қўрқиб кетасиз. Наҳотки миллионларни жалб қилган турк футболи шунчаки масхарабозлик бўлган? Шу ракурсда ўз футболимизга қараймиз. Унчаликмасдир. Ё шунчаликми? Кимга қанақа. Масала бунда эмас.

Мен математика билан анча вақт шуғулланганман. Масала мени қўрқитмайди. Унинг ечимсиз қолиши даҳшатга солади. Айтмоқчиманки, футболимиздаги у ёки бу муаммонинг айни вақтда қанчалик хавфли эканидан кўра, ўша муаммонинг ечими бор ёки йўқлиги мени кўпроқ ташвишга солади. Тасаввур қилишингиз учун бир мисол келтираман. Оёғингиз синди. Уч ойгача тўшакда ётасиз. Муаммо. Аммо бунинг ечими бор. Вақт ва муолажа. Энди бошқа вазият – бир бармоғингиз бироз тирналиб, енгил оғриқ беряпти. Бу ҳолатда юрасиз, ўтирасиз, футбол ўйнай олмасиз, аммо, оғриқ бор. Ана энди мана шу оғриқ умрингизнинг охиригача сизни таъқиб қилишини билиб қолсангиз, қай аҳволга тушасиз? Даҳшат-ку бу! Миянгизнинг бир нуқтасиги тинимсиз томиб турадиган томчи ҳар қандай зарбандан оғирроқ, ишонаверинг...

...

Давоми «TAFSILOT.UZ» сайтида

ХАБАРЛАР
БЛОГДАГИ ЎЗГАРИШЛАР
ТОП МАҚОЛАЛАР
Ўзбекистон футболи
Жаҳон футболи
22 сентябрь
18:27
«Насаф» Тошкентда «Обод»ни шунчаки менсимади
0
18:18
Нўъмон Ҳасанов: Бир-бирига ўхшамаган таймлар кўрдик
0
18:08
«Қўқон-1912» сафарда «Металлур» томонидан таслим этилди
0
14:50
«Ашхобод–2017». Ўзбекистон футзал термаси чорак финалда қайси жамоа билан ўйнаши маълум
0
13:40
ФИФА ЎФФга 5 миллион доллар пул ўтказиб беради
0
13:24
Шота Арвеладзе: Лобанов бир нечта вазиятда «Пахтакор»ни қутқарди
0
12:03
«Локомотив» – «Пахтакор» 0:1 (Видео)
0
11:14
Диёр Имомхўжаевдан: Келишмасликка келишганмиз…
0
10:42
FUTBOL TV телеканалининг бугунги дастурлари тўплами
0
10:29
Бугун футбол. «Обод» – «Насаф»
0
07:16
Дмитрий Михайлович блогида. Мавсум тақвими
0
00:22
Ёшлар лигаси. «Насаф» сафарда «Обод» ёшларини мағлуб этди
0
00:08
Ўзбекистон ўсмирлар термаси Иорданияга қарши ўйин олдидан машғулот ўтказди (фото)
0
21 сентябрь
21:19
Илҳом Мўминжонов: Иродали дуранг учун йигитларга раҳмат
0
21:09
Ашхобод-2017: Бешинчи кун делегациямиз учун сермаҳсул ўтди
0
20:50
Андрей Микляев: Ўйин борасида ҳеч кимга эътирозим йўқ
0
20:33
Футзал. Ўзбекистон терма жамоаси Хитой билан дуранг ўйнади
0
20:25
«Навбаҳор»: Ғузордан иродали дуранг билан
0
22 сентябрь
18:25
Аллегри: «Ювентус» учун етти марта кетма-кет чемпионлик жуда муҳим
0
18:13
Ханданович «Интер» билан шартномасини узайтиришга яқин
0
17:59
Иван Ракитич: Месси билан бир жамоада ўйнаш осон эмас
0
16:55
АПЛнинг энг қўпол клублари аниқланди
0
16:27
«Реал»нинг олти нафар футболчиси жамоа машғулотларини ўтказиб юборади
0
16:01
Омар Моманидан: Озарбайжон халқи Европа Лигаси финалини қарши олади (фото)
0
15:51
Клопп «Ливерпуль»ни танқид килаётганларга жавоб қайтарди
0
15:49
Бугун Франция чемпионатининг 7-тури бошланади
0
15:33
Доннарумма: Нега «Милан»да қолдим? Чунки бу ер менинг уйим
0
15:14
Германия чемпионати. Бугун 6-турга старт берилади
0
14:38
Анчелотти шогирди Хамес Родригесдан кўнгли тўқ
0
14:28
«Барселона» футболчиси Неймарнинг жамоадан кетганидан афсусланмоқда
0
13:52
Алвес жамоадошлари Неймар ва Каванини яраштириб қўйиш учун тушлик ташкил қилди
0
13:24
«Барселона» 18 ёшли франциялик ҳимоячини ўз сафига қўшиб олмоқчи
0
12:17
Обамеянг: Усмон «Барселона»га жуда катта ёрдам беради
0
11:46
Роналдо: «Реал»да қандайдир муаммо бўладиган бўлса, майдонга ўзим тушаман
0
11:29
Омар Моманидан: «7 очко!» (фото)
0
11:07
InterSPORT блоги: Шартномаси якунланаётган мега юлдузлар (фотогалерея)
0
10:58
АПЛнинг 4 гранд клуби немис футболчиси учун курашмоқда, бироқ у «Барса»га ўтмоқчи
0
Барча хабарлар >>
21 сентябрь
20 сентябрь
19 сентябрь
18 сентябрь
17 сентябрь
16 сентябрь
15 сентябрь
14 сентябрь
13 сентябрь
12 сентябрь
11 сентябрь
9 сентябрь
8 сентябрь
Барча блоглар >>
Чемпионатлар
Жамоа
Ў
О